Religies en wereldvrede, een onmogelijke combinatie


VOORWOORD

Er is bijna geen mens op aarde die niet de wens uit dat het ooit wereldwijd vrede op aarde zal zijn. Tegelijkertijd hangt het grootste deel van de mensheid een van de drie grootste religies aan, christendom, islam en jodendom , inclusief de vele afscheidingen en sekten die zich daarin bevinden. Elke religie claimt daarbij de enige ware religie te zijn waarbij de enige ware God wordt gediend en de enige Waarheid, God's Woord, te lezen valt in een bijbehorend Heilig Boek. Andersdenkenden, religieus of niet, dienen te worden bekeerd of vernietigd. Sinds het ontstaan van de religies woeden er regelmatig godsdienstoorlogen en andere vormen van geweld, gericht tegen andersdenkenden. Tolerantie is ver te zoeken en vaak totaal afwezig, wereldvrede lijkt daardoor verder weg dan ooit.

BESCHOUWING

Religies hebben een existentialistisch karakter. Ze bieden de mens een houvast in een meestal onzeker bestaan. De troostende gedachte dat er een onbezorgd leven na de dood is, maakt de harde realiteit van het aardse bestaan voor velen draaglijk.

Religies hebben een polariserend karakter. Er zijn vele religies en alle claimen de ’juiste’ religie te zijn. De vele godsdienstoorlogen en het als maar escalerende religieus geweld benadrukken dat. Het feit dat gematigde religieuzen zich uitspreken tegen religieus geweld is zeker positief te noemen maar dit verandert echter niets aan het statische, polariserende karakter van religies.

Een rotsvast kenmerk van elke religie is de overtuiging dat ‘onze’ religie als enige de waarheid verkondigt. Alle andere religies en opvattingen worden daarmee zowel impliciet als ook vaak expliciet als ‘vals’ bestempeld. Aanhangers van andere religies en opvattingen zijn ‘ongelovigen’ die het niet gaan redden.

De God van elke religie heet slechts in naam goed en rechtvaardig te zijn, maar profileert zich in diverse passages van Het Boek (Bijbel, Koran, Tora) tevens als een wrede God die er niet voor terugdeinst vrouwen, kinderen en baby's van ongelovigen, overspeligen, homoseksuelen, enzovoort in Zijn naam te (laten) doden. Dat weerspiegelt zich in het door de tijd heen escalerende geweld van de godsdienstoorlogen. Het argument van gelovigen dat hun Boek het Woord van God is en daarom de Waarheid is, zal in dit verband zeker door iedere betreffende gelovige voor waar worden aangenomen.

VOORWAARDELIJKE VREDE?

Zolang religies nog van deze tijd zijn, is vrede alleen mogelijk als alle neuzen één kant op staan. Zo’n vrede bestaat echter slechts in theorie en kan alleen opgelegd worden. Het is een vrede waarvoor slechts met het zwaard kan worden gevochten. Dat zwaard is hierbij een symbool voor zowel fysiek geweld als verbale intimidatie richting andersdenkenden, wat geheel conform het woord van God is dat in het Boek staat opgeschreven.

ONVOORWAARDELIJKE VREDE!

We leven in een tijd waarin de hang naar een leven in vrede en vrijheid steeds groter wordt. Protesten tegen de als maar escalerende vormen van fysiek religieus geweld bevestigen dat. Tegelijkertijd wordt echter ook het recht van vrijheid van meningsuiting steeds meer benadrukt, waardoor (de eveneens escalerende) verbale religieuze intimidaties wél worden toegestaan. De ene kant van het zwaard probeert men tevergeefs bot te maken, de andere kant wordt met succes aangescherpt.

HOE NU VERDER?

De meeste serieuze voorstanders van onvoorwaardelijke vrede zullen waarschijnlijk tot de conclusie komen dat  religies onvoorwaardelijke vrede in de weg staan. Daarbij zal men zich dan ‘realistisch’ opstellen met de overtuiging dat religies en religieus geweld niet uit te bannen zijn en dat wereldvrede ‘dus’ een illusie is en dat wel altijd zal blijven.

Berust die overtuiging op een absolute, statische waarheid?

Wie hoopt van niet, zou zich een andere, nieuwe ‘mindset’ moeten aanmeten.

DEMONSTREREN EN PROTESTEREN, DE JUISTE OPLOSSING?

De mens heeft de neiging zich te verzetten tegen situaties die hij ongewenst acht. Die strijd bezorgt hem op veel manieren een zeer onaangename tijd. Hoe ongewenster de situatie, hoe hardnekkiger het verzet  en hoe onaangenamer de tijd die wordt beleefd. Soms lijkt zijn verzet te helpen en verdwijnt de ongewenste situatie. Voor het moment althans, want de geschiedenis leert telkens weer opnieuw dat diezelfde situatie in een of andere vorm onherroepelijk en een stuk hardnekkiger de kop weer op zal steken. Hoe harder zijn verzet, hoe meer moeite het de mens kost om die ongewenste situatie kwijt te raken - zeker als angst daarbij een sterke rol speelt.

Is je niet verzetten een optie? Als je echt wilt dat die ongewenste situatie verdwijnt, is het de enige optie.

GEEN AANDACHT AAN BESTEDEN

Geen aandacht aan besteden? Maar dan blijft het juist! - Not.

Iets wat je niet wilt, moet je geen energie geven. Letterlijk en figuurlijk. Niet aan denken dus en er niet meer over discussiëren. En vooral, niet bang zijn dat die situatie (opnieuw ) op zal treden. Richt je aandacht op het tegenovergestelde. Wees ervan overtuigd dat die situatie dan zal verdwijnen en voorgoed zal zijn uitgebannen uit je leven: je zult er geen directe ervaringen (meer) mee hebben.

Let wel: de situatie is dan uitgebannen uit je persoonlijke, directe ervaringswereld. In je indirecte ervaringswereld (in ‘de’ wereld,  bij anderen dus) zal die ongewenste situatie nog steeds bestaan. Dat is iets dat jij niet kunt veranderen. Het nog steeds bestaan van die ongewenste situatie in ‘de’ wereld, bij anderen, krijg je tot je via de woorden van anderen en via de media. Dat zijn voor jou indirecte ervaringen.

© Dewaputra