Zwangerschapsdiabetes - Zo hou je het onder controle


Waarschijnlijk ben je op deze pagina belandt omdat je net te horen hebt gekregen dat je zwangerschapsdiabetes hebt. Vaak is dat even flink schrikken, ik weet het want ik had het zelf ook nooit verwacht. Toch werd er bij mij na 26 weken zwangerschapssuiker vastgesteld tijdens een GTT (glucose tolerantie test). En dan begint het hele circus.

Afspraken met de gynaecoloog, internist, diabetesverpleegkundige, diëtist, extra echo’s, er komt ontzettend veel op je af. En als je dan zoals ik ook nog eens bang bent voor alles wat met spuiten en prikken te maken heeft dan ben je voor je gevoel in een nare droom terecht gekomen waar je maar niet uit wakker kunt worden. Zeker als de mogelijke spuiten met insuline in bijna alle gesprekken genoemd worden.

Quote

Er is veel dat je zelf kunt doen om zwangerschapssuiker goed onder controle te houden, zodat insuline spuiten vaak niet nodig is.

Tante Koek

Maar het hoeft niet zo te lopen! Er is veel dat je zelf kunt doen om zwangerschapssuiker goed onder controle te houden, zodat insuline spuiten niet nodig is. Ik heb gedurende mijn zwangerschap veel tips en adviezen gekregen van mijn verloskundige, gynaecoloog, internist, diëtiste en diabetesverpleegkundige en hiermee heb ik de insuline spuiten buiten de deur kunnen houden. Nu wil ik deze tips en ervaringen graag met jullie delen zodat jullie hopelijk ook je zwangerschapssuiker goed onder controle kunnen houden. 

Let wel: Ik heb deze tips van medisch specialisten gekregen, maar ik ben zelf geen medisch specialist! Ik adviseer je dan ook voordat je deze tips opvolgt navraag te doen bij je behandeld arts(en). Neem bij vragen, twijfel of klachten contact op met je diëtiste en/of diabetesverpleegkundige.

Tip 1: Verspreid je voeding goed over de dag

Ik hanteerde 6 eetmomenten op een dag om m’n voeding goed te verspreiden. Dat zag er als volgt uit:

  • Ontbijt: 2 volkoren boterhammen met hartig beleg, koffie zonder suiker
  • Tussendoor: 1 zure appel of mandarijntje
  • Lunch: 2 volkoren boterhammen met hartig beleg, beker magere melk
  • Tussendoor: 2 volkoren crackers met hartig beleg, kopje bouillon of thee zonder suiker
  • Avondeten: 1 normaal bord avondeten, geen tweede keer opscheppen wat ik eerst wel vaak deed
  • Tussendoor: toetje in de vorm van een schaaltje magere yoghurt of kwark met fruit (en eventueel wat zoetstof)

Voor jou werken misschien andere voedingsmiddelen, maar zorg in ieder geval dat je regelmatig eet. Als er minder tijd tussen je eetmomenten zit door middel van tussendoortjes dan blijft je bloedsuikerspiegel stabieler.

    Tip 2: Eet alleen volkoren producten

    Dus alleen volkoren brood, crackers, beschuit en pasta. In de niet-volkoren varianten zit namelijk veel meer suiker en dus stijgt hierdoor je bloedsuiker meer. Van de volkoren varianten kun je meer eten en hou je langer een verzadigd gevoel en je bloedsuiker blijft een stuk lager. Eet in plaats van gewone rijst ook zilvervliesrijst, dit geeft ook langer een verzadigd gevoel.

    Tip 3: Vermijd snelle suikers


    Ongetwijfeld heeft je diëtiste je dit ook al verteld, maar ik vermeld het toch nog maar een keer: Geen snelle suikers! Hoera! Nee...? Geen hoera? Oké... het is ook niet leuk, maar wel noodzakelijk... én je kan het!

    Vooral alles wat je drinkt met veel suiker wordt razendsnel door je lichaam opgenomen en verhoogt je bloedsuikerwaarde enorm. Zonde dus! Neem van alle frisdranken de light variant, behalve als je Rivella drinkt want daar zit echt niets in en vond ik toevallig ook nog eens verslavend lekker. Drink geen vruchtensappen of limonades en neem geen suiker in je koffie of thee. Doe in plaats daarvan een zoetje in je koffie of thee en gebruik Slimpie, dat is limonade siroop zonder suiker.

    Vermijd verder uiteraard zoveel mogelijk dingen als koek, snoep, taart, drop (ook voor je bloeddruk!) en zoet broodbeleg. Let op: pindakaas is geen zoet broodbeleg en kun je prima eten. Niet leuk voor de zoetekauwen onder ons, maar goed nieuws voor de (pinda)kaaskoppen.

    Tip 4: Eerst eiwitten dan koolhydraten

    Van mijn verloskundige kreeg ik de tip om tijdens een maaltijd eerst wat eiwitten te eten en dan pas de koolhydraten. Dit zorgt ervoor dat de bloedsuikerwaarde minder stijgt. Dus neem bij het avondeten eerst een paar happen van je vlees en daarna pas van je aardappelen, pasta of rijst. En bij de lunch kun je bijvoorbeeld eerst je glas melk drinken en dan pas je boterhammen eten.

    Quote

    Ga leuke dingen doen, luister muziek, kijk een film, doe wat jou ontspant. Zo hou je de aanmaak van het stresshormoon Cortisol laag en blijven je bloedsuikerwaardes dus ook lager.

    Tante Koek

    Tip 5: Eet niet te laat op de avond

    Eet je laatste tussendoortje (in mijn geval was dat mijn toetje) ongeveer 11 à 12 uur voordat je je nuchtere waarde moet meten in de ochtend. In mijn geval mat ik m’n nuchtere waarde meestal rond 9 uur ’s ochtends en dus at ik m’n toetje zo tussen 9 en 10 uur ’s avonds. Zo heb je toch nog wat te eten na je avondeten, maar zit er genoeg tijd tussen je laatste eten en je eerste meting van de volgende dag.

    Tip 6: Zorg dat je laatste tussendoortje van de dag iets zuurs bevat

    Als je last hebt van een hoge nuchtere waarde in de ochtend terwijl de rest van de dag je bloedsuikerwaardes normaal zijn dan kan het zijn dat je last hebt van het ‘Dawn Syndrome’ of ‘Dageraad Syndroom’. Heel frustrerend want je eet ’s nachts niets en dus lijkt daar ook niet zoveel aan te doen. Je lever maakt ’s nachts suiker aan om ervoor te zorgen dat je bloedsuiker gedurende de nacht niet te ver daalt. Maar als je lever hier iets te enthousiast in is dan kom je dus ’s ochtends te hoog uit.

    Wat kan helpen is iets zuurs te eten voor het slapen gaan. Het zuur zorgt ervoor dat je insulinereceptoren beter werken en dat er dus minder insuline nodig is om je bloedsuiker binnen de norm te houden. Denk bij iets zuurs bijvoorbeeld aan een schaaltje yoghurt, een zure appel of een paar augurken. Niet allemaal tegelijk natuurlijk, maar kies er één en probeer dat een aantal dagen om te kijken of het effect heeft. Bij mij werkte zowel de yoghurt als de augurken (of een zure haring!) erg goed.

    Tip 7: Ga bewegen!

    Jawel mensen, ik heb het gezegd. De vrouw die alleen maar zittende hobby's heeft en die een broertje dood heeft aan de sportschool zegt: ga bewegen! En dan bedoel ik niet dat je hoeft te gaan rammen op allerlei apparaten in de sportschool, maar ga wel een stukje wandelen, fietsen, zwemmen, de hond (van de buren) uitlaten, lopend naar de supermarkt, verzin het maar. 

    Quote

    Mocht je naarmate de weken verstrijken toch merken dat je bloedsuikerwaardes wat op beginnen te lopen, dan kun je altijd nog terugvallen op brood en crackers met minder koolhydraten.

    Tante Koek

    Heb je al een kindje zoals ik, ga er dan lekker op uit naar de speeltuin, de kinderboerderij of de eendjes voeren. Je kind heeft lol en zo wordt het bewegen voor jou ook een stuk leuker. En is het een keer snertweer? Dan zette ik (niet lachen!) Nederland in Beweging op en ging ik midden in de huiskamer met m’n zoontje van twee staan gymmen met Olga en Duco. Geen gezicht ongetwijfeld... en nee, er bestaan geen filmpjes van (hoop ik). 

    Tip 8: Was goed je handen

    Prik je bloed en schrik je je een hoedje omdat je waarde ineens veel te hoog is? Dan heb je misschien, zoals als ik, net een fruithap voor je oudste klaar staan maken en niet (lang of goed genoeg) je handen gewassen voor je meting. 

    Het is me een paar keer gebeurd dat ik de suikerwaarde van een aardbei of een banaan aan het meten was en geloof me... die is te hoog! Na nog een keer uitgebreid handen wassen viel de meting beduidend lager uit. Eigenlijk is de tip dus, eerst meten en dan fruithap klaarmaken. 

    Tip 9: Meet je nuchtere waarde direct na het opstaan

    Wacht niet te lang na het opstaan met het meten van je nuchtere waarde ’s ochtends. Het lichaam maakt bij het ontwaken namelijk het hormoon Cortisol aan. Dit zorgt ervoor dat je wakker wordt en wekt het hongergevoel op. Cortisol wordt ook wel ‘het stresshormoon’ genoemd omdat je lichaam dit hormoon ook bij stress produceert.

    Vroeger, heel heel ver vroeger, was dit hormoon ’s ochtends nodig omdat het vergaren van een ontbijt betekende dag je het gevaar op moest zoeken. Tegenwoordig betekent het vergaren van een ontbijt niet veel meer dan de koelkast opentrekken en wordt de Cortisol dus nergens meer voor gebruikt. En wat doet het lichaam met Cortisol dat niet gebruikt wordt? Dat zet het om in glucose... handig. Dus als je langer wacht na het opstaan met meten, dan ben je misschien nog wel nuchter maar je lichaam is bezig om van de Cortisol suiker te maken en dus kan je meting daardoor hoger uitvallen. Het beste is meteen na het opstaan even te meten en pas daarna te gaan douchen, aankleden en al het andere.

    Tip 10: Vermijd stress

    Dit is echt een lastige, ik weet het. Vooral als de insuline spuit voor je gevoel als het zwaard van Damocles boven je hoofd hangt. Maar weet dat je er zelf nog best wat aan kunt doen om dat zo lang mogelijk uit te stellen en in veel gevallen zelfs helemaal te vermijden. Mijn internist had niet gedacht dat ik met mijn gewicht en GTT uitslag zonder insuline af zou kunnen, maar het is toch mooi gelukt! 

    Zorg dus naast voldoende beweging ook voor voldoende ontspanning. Ga leuke dingen doen, luister muziek, kijk een film, doe wat jou ontspant. Zo hou je de aanmaak van het stresshormoon Cortisol laag en blijven je bloedsuikerwaardes dus ook lager.

    Ook als er bij de extra echo’s die je krijgt gezegd wordt dat je kind voorloopt op groei, niet stressen. Neem het ter kennisgeving aan, ga door met je dieet en maak je er niet teveel zorgen over. Echo’s zijn geen exacte metingen, zeker naarmate je zwangerschap vordert. Een kind dat een beetje schuin ligt geeft al een verschil van enkele millimeters meer op een echo en dan worden ze volgens de grafiek al snel te groot.

    Mijn jongste zoon zou zo’n 4500 gram gaan wegen volgens de echo’s, en z’n buikomvang liep tot wel 6 weken voor in groei. En wat denk je? Hij woog bij de geboorte een keurige 3665 gram en had in de verste verte geen dikke buik. De verloskundige riep verbaasd toen hij tevoorschijn kwam ‘Oh, je bent helemaal niet groot!’. Tijdens mijn eerste zwangerschap (zonder zwangerschapssuiker) dachten ze dat mijn zoon maar liefst 5000 gram (!) zou gaan wegen en ook hij woog een nette 3860 gram en was lang maar helemaal niet dik. Kortom stressen over de gewichtsbepaling bij de echo’s heeft geen enkele zin, het is toch echt een beetje koffiedik kijken, zeker in de laatste weken.

    Tip 11: In geval van nood, koolhydraatarm brood

    Dat rijmt niet alleen, het is ook heel handig. Mocht je naarmate de weken verstrijken toch merken dat je bloedsuikerwaardes wat op beginnen te lopen (omdat het zwangerschapshormoon toeneemt) dan kun je altijd nog terugvallen op brood en crackers met minder koolhydraten. Ik zou hier zeker niet meteen mee beginnen, eerst lekker gewoon volkoren brood eten, maar het is goed en geruststellend om achter de hand te hebben voor als het nodig is. 

    Quote

    Vergeet niet ook nog te genieten van je zwangerschap, voor je het weet is het voorbij.

    Tante Koek

    Er bestaat bijvoorbeeld volkoren brood en crackers van Atkins, met 65% minder koolhydraten. Ook kun je van dat merk volkoren koolhydraatarme pasta krijgen. Het is niet goedkoop, dus nog een reden om er niet mee te beginnen als het niet nodig is, maar weet dat je het achter de hand hebt.

    Met deze tips heb ik mijn zwangerschapssuiker prima onder controle weten te houden en heb ik geen insuline hoeven te gebruiken. Mijn zoon had een keurig gemiddeld geboortegewicht en is kerngezond. Ik hoop dat de tips jou ook zullen helpen en mocht je nog vragen hebben stel ze dan gerust hieronder. Oh ja, en mijn laatste tip: vergeet niet ook nog te genieten van je zwangerschap, voor je het weet is het voorbij.

    Bron foto's: Pixabay

    Ook zin om te bloggen? Word gratis lid van Yoors!

    Deel je ideeën, tips, creaties of hersenspinsels en verdien daar ook nog wat mee!Klik hieronder op aanmelden en ontvang direct een leuke bonus.


     

     

    De creaties van Tante Koek zijn hier verkrijgbaar