×

Yoors


Inloggen
Registreren
×

Yoors










70 tips bij chemo

70 tips bij chemo


Als je aan chemo begint, krijg je vaak een folder mee met een aantal tips. Persoonlijk vond ik deze niet afdoende. Toen ik meer bijwerkingen ervoer, ben ik op zoek gegaan naar meer tips. Ik heb deze gevonden via "ervaringsdeskundigen", blogs, de websites van ziekenhuizen, forums en via gespecialiseerde Facebook groepen. Graag deel ik deze. Hopelijk hebben jullie er wat aan!

Misselijkheid en braken

  • Er zijn verschillende medicijnen die kunnen helpen tegen misselijkheid. Je kunt bijvoorbeeld op dag 1 acht mg en van dag 2 t/m 4 vier mg Dexamethason nemen. Verder heb je Granisetron in tabletvorm. Het is verstandig om deze preventief op dag 1 te gebruiken en daarnaast als je misselijkheid daarna ervaart. Heb je moeite met slikken, dan is Primperan, een zetpil, een uitkomst. Persoonlijk vind ik deze beter werken dan Granisetron, maar de werking verschilt per persoon. Je zult dus uit moeten proberen wat jou het beste helpt.
  • Gember, in de vorm van gemberthee of -capsules, kan misselijkheid tijdens chemotherapie verminderen.
  • Bij misselijkheid is het aan te raden om vaker kleine hoeveelheden te eten.
  • Om misselijkheid en braken te voorkomen of te beperken is vasten, zowel voor, als in de eerste dagen na de chemo, aan te bevelen. Vind je vasten te heftig, dan is intermittent fasting, waarbij je minimaal 12 uur achter elkaar niet eet, een goed alternatief.
  • Drink veel warm water of thee, bijvoorbeeld kamille-, gember- of groene thee. Dit helpt tegen misselijkheid en/of om afvalstoffen af te voeren.

Problemen met mond, keel en tandvlees

  • Poets je tanden voorzichtig na elke maaltijd met een zachte tandenborstel
  • Spoel je mond zes keer per dag met een zoutoplossing (twee koffielepels zout in een liter lauw water), kamillethee of water
  • Gebruik lippenbalsem, als je droge lippen hebt.
  • Drink veel.
  • Neem Smintjes, keelsnoepjes of kauwgum om een droge mond te voorkomen.
  • Eet zacht en eventueel gepureerd voedsel.
  • Eet bij voorkeur koud of lauw voedsel. Heet of warm voedsel kan de mond of keel extra irriteren.
  • Vermijd zuur, sterk gekruid, zeer zout of pittig voedsel, zoals citrusvruchten en sambal, aangezien deze de mond kunnen irriteren.

Vermoeidheid

  • Plan niet te veel op een dag, zodat je voldoende tijd hebt om te rusten en jezelf niet overbelast.
  • Eet goed en drink veel.
  • Zorg voor voldoende nachtrust.
  • Beweeg: lichte fysieke activiteit, zoals wandelen, yoga of fietsen, verlicht vaak de vermoeidheid.
  • Zorg voor afleiding door naar muziek te luisteren, te lezen, series of films te kijken, in de tuin te werken, sociale contacten te onderhouden, met lotgenoten te praten, schilderen, tekenen, tijd in de natuur door te brengen etc.
  • Veel ziekenhuizen bieden een revalidatieprogramma aan voor tijdens of na de behandeling. Een dergelijk programma kan helpen om je conditie en levenskwaliteit te verbeteren. Vraag ernaar in jouw ziekenhuis.

Hand-voet syndroom en broze nagels

  • Bij hand-voet syndroom: gebruik twee keer per dag crèmes met minimaal 10%, maar bij voorkeur 30 of 40% urea. Bij kloven is een anti-klovencrème, die ook verzorgend werkt, aan te bevelen. Verder is een wekelijkse behandeling van voeten en handen met henna bij een ernstige vorm van het hand-voet syndroom verstandig. Zie: https://hennablogspot.com/how-to-use-henna-to-treat-hand-foot-syndrome/?fbclid=IwAR1NtvoDn-A-vaR8zooWwnbOV95bJnUptCA4dSXEstTkMY0x9VDkixosBTI
  • Gebruik vochtinbrengende producten, zoals badolies, crèmes voor een droge huid, huidolies en douchegels met olie.
  • Gebruik geen parfum, deodorant of aftershave met alcohol.
  • Bescherm je huid en nagels door handschoenen te dragen bij huishoudelijk werk.
  • Vermijd de zon zo veel mogelijk, en gebruik anders een zonnecrème met een hoge beschermingsfactor en lippenbalsem.
  • Drink veel.
  • Draag katoenen kleren in plaats van wol of synthetisch materiaal.
  • Draag goede schoenen. Vermijd schoenen die te strak of juist te los zitten.
  • Neem regelmatig een pedicurebehandeling.

Verhoogd risico op infecties

  • Let goed op hygiëne: was bijvoorbeeld regelmatig je handen en zorg dat vlees goed doorbakken is.
  • Vermijd plaatsen waar veel mensen bij elkaar zijn, zoals het openbaar vervoer, winkels of voetbalstadions.
  • Ga mensen die verkouden zijn of griep hebben zo veel mogelijk uit de weg.
  • Door de chemo heb je, vooral 10 tot 15 dagen na de behandeling, een verhoogd risico op infecties. Is je temperatuur 38,5°C of hoger, neem dan contact op met het ziekenhuis.

Haarverlies

Of je al dan niet je haar verliest, is voor elke patiënt verschillend. Het is ook afhankelijk van het type chemotherapie dat je krijgt.

Tips tegen haarverlies:

  • Was je haar met lauw water en een milde shampoo.
  • Gebruik je een föhn? Droog je haar dan op een lage temperatuur.
  • Verf je haar niet en neem geen permanent tijdens je chemokuur.
  • Weet je zeker dat je haar uit gaat vallen, overweeg dan om het eerder kort te laten knippen of af te scheren.
  • Bescherm je hoofdhuid tegen de kou of de zon: met een sjaal, een hoed, een muts of zonnecrème.

Tips bij de aanschaf van een pruik:

  • Ga vóór je je haar verliest al eens langs bij een pruikenwinkel: je krijgt dan het beste advies gebaseerd op je huidige kapsel.
  • Vraag een doorverwijzing van je dokter, zodat de pruik geheel of gedeeltelijk vergoed wordt, afhankelijk van je verzekering.

Neuropathie

  • Mij zijn slechts drie dingen bekend die neuropathie kunnen voorkomen of verminderen. Dat betreft acupunctuur, beweging en de inname van calcium en magnesium. De laatste twee kunnen ook via een infuus in het ziekenhuis toegediend worden. Het voordeel van beiden is dat ze nog andere gunstige effecten hebben, zoals het verminderen van meerdere bijwerkingen van de chemo en het voorkomen van nierschade.
  • Zorg voor voldoende slaap. Veel mensen met neuropathie voelen zich beter als ze goed uitgerust zijn.
  • Bij gevoeligheid voor warmte en kou: vermijd contact met kou, zoals koud water, producten uit de koelkast of kou buiten. Kleedt je warm aan en draag handschoenen bij een lage temperatuur. Bij hoge temperaturen kan neuropathie ook toenemen. Zorg in dat geval voor goed ventilerende, niet te warme kleding en schoenen.

Diarree

Omdat chemo en veel andere geneesmiddelen een negatief effect hebben op de darmen, hebben veel kankerpatiënten last van diarree. Bij diarree moet je oppassen voor uitdroging, ondervoeding of gebrek aan bepaalde voedingsstoffen. Tips:

  • Drink veel om het vocht en de voedingsstoffen die je verloren hebt, weer op te nemen.
  • Vermijd hele warme of zeer koude dranken, koffie, cafeïnehoudende thee en alcohol.
  • Eet en drink vaak kleine beetjes in plaats van drie maaltijden per dag te nemen.
  • Eet voedsel waarin weinig vezels zitten, zoals beschuit, wit brood, witte rijst of pasta, rijpe bananen en fruit zonder schil.
  • Vermijd vezelrijk voedsel of voedsel dat krampen kan veroorzaken, zoals volkorenproducten, rauwe groenten, bonen, kool en fruit met schil.
  • Neem loperamide (immodium) bij aanhoudende diarree.
  • Neem bij langdurig aanhoudende waterdunne diarree contact op met het ziekenhuis.

Constipatie

  • Drink veel, voornamelijk warme dranken.
  • Probeer veel te bewegen.
  • Eet vezelrijk voedsel, zoals volkorenbrood, rauwe groenten en vers fruit.
  • Neem macrogrol om tot normalisatie van de stoelgang te komen.

Psychologische impact

Vaak bieden familieleden en vrienden veel steun, maar soms is het lastig om met naasten over je gevoelens te praten. Tijdens de chemo kun je je periodes depressief, angstig, boos, gefrustreerd, hulpeloos of alleen voelen. Vermoeidheid kan deze donkere gevoelens nog versterken. Stemmingen kunnen snel omslaan. Tips:

  • Zoek contact met lotgenoten, bijvoorbeeld via kanker.nl of een inloophuis. Dit contact kan prettig zijn, omdat je in een vergelijkbare situatie zit en vaak aan een half woord genoeg hebt om elkaar te kunnen begrijpen.
  • Zoek een therapeut of psycholoog met wie je lastige zaken kunt bespreken. Overweeg hierbij ook, indien je een gezin hebt, of je alleen of als gezin begeleiding nodig hebt.
  • Zoek ontspanning in de vorm van bijvoorbeeld sauna, massage, mindfulness, meditatie, yoga of reiki.
  • Zoek afleiding door leuke dingen te doen met vrienden en familie, zoals uit eten gaan, op vakantie te gaan in je stopweek, creatief bezig te zijn of naar muziek te luisteren.

Concentratieproblemen en geheugenverlies

  • Werk met lijstjes en een agenda.
  • Train je geheugen, bijvoorbeeld door te werken, te puzzelen of een cursus te volgen.
  • Leg dingen op dezelfde plaats neer.
  • Heb je moeite om je te concentreren, als meerdere mensen tegelijkertijd praten? Vraag dan of ze één voor één hun zegje willen doen.
  • Houd een dagboek bij.

Overige tips

  • Spreek met je huisarts af hoe je met hem of haar in contact blijft.
  • Heb je een spelcomputer, zoals een Nintendo Wii, thuis? Speel dan af en toe beweeg games, zoals tennis.
  • Informeer in het ziekenhuis naar voeding en supplementen die je niet mag gebruiken tijdens de chemo, zoals grapefruit en vis(oliecapsules). Laatstgenoemde geldt vanaf 48 uur voor tot 48 uur na de chemo.
  • Gebruik supplementen die je lichaam kunnen ondersteunen tijdens de chemo of waar je snel een tekort aan krijgt als gevolg van de behandeling. Denk hierbij bijvoorbeeld aan Mariadistel, vitamine B12, vitamine D, calcium, magnesium, groene thee extract, Berberine en vitamine K.
  • Denk na over hoe je je omgeving op de hoogte wilt houden van de ontwikkelingen: persoonlijk of via bijvoorbeeld blogs, e-mails, hoestie.nu of een What's App groep.
  • Draag tijdens de chemo makkelijk zittende, warme kleding, zoals een huispak, vest, joggingbroek of onesie.
  • Mobiliseer "hulptroepen" die je kunnen helpen in het huishouden of waar je mee af kunt spreken om leuke dingen te doen. Dit kan bijvoorbeeld via AYA Match.
  • Koop, voordat de chemo begint, producten die je nodig hebt, zoals kamillethee, gember, anti-kloven zalf, handen- en voetencrèmes met urea, henna, lippenbalsem of -zalf, huidolie, douchegel met olie, paracetamol, voedingssupplementen etc.




expand_less

Meest gestemde posts



expand_less

Recente posts



expand_less

Volgers



expand_less

Collecties